Online praktijkvaardigheden leren (1) - Online oefenen op een simulatiepatiënt, hoe doe je dat?

Dit is het eerste deel van de serie over online onderwijs in praktijkvaardigheden. Deze keer vertelt Rolf Egberink hoe studenten online praktijkvaardigheden acute zorg oefenen met behulp van een simulatiepatiënt. Rolf is docent/onderzoeker HBO Verpleegkunde en coördinator van de Minor Acute Zorg en reanimatieonderwijs bij Saxion.  

Praktijkvaardigheden acute zorg pre-corona

“Studenten van de minor Acute Zorg moeten competenties aanleren om in de acute zorg te kunnen werken. Normaal gesproken oefenen ze daarvoor in een speciaal lokaal op een simulatiepop, de SimMan. In die simulatie moeten studenten hun competenties integreren: kennis, vaardigheden en houding. Dat doen ze in duo’s waarbij ze gedurende 20 minuten een bepaalde casus uitvoeren bij de simulatiepatiënt.

De patiënt reageert op de handelingen en op de monitor kunnen de waardes van de patiënt worden gecontroleerd. Vanuit de regiekamer bedient een docent de simulatiepatiënt. En in een andere ruimte kijkt de rest van de studenten mee naar de simulatie, via een vaste cameraverbinding. Aan het einde van de minor doen alle studenten een performance assessment waarin ze moeten laten zien dat ze acute zorg kunnen verlenen.

Toen het onderwijs ineens online moest, was de overstap uiteindelijk best snel gemaakt. Het ging om een kleine groep studenten. Maar de noodzaak om over te stappen was groot. De stages in de acute zorg werden geannuleerd en er waren geen praktijklessen op school. Terwijl studenten natuurlijk wel een praktijktoets doen aan het einde van de minor. Docenten voelden dus de urgentie om iets te doen, om die vaardigheden aan te leren, als voorbereiding op de performance assessment.”

Simulatielokaal gezien vanuit de regiekamer
Het simulatielokaal met de SimMan gezien vanuit de regieruimte

Online oefenen op een simulatiepatiënt: student stuurt aan, docent voert uit

Egberink bedacht een oplossing om deze praktijkvaardigheden online te oefenen. In het simulatielokaal met de SimMan zijn normaal gesproken twee docenten aanwezig: een om de SimMan te bedienen en voor hem te spreken. En de ander om te observeren, de voice-over te doen, of de arts aan de telefoon te spelen, afhankelijk van de casus die de studenten krijgen. Ook is er een vaste cameraopstelling waardoor de andere studenten elders kunnen meekijken.

In de online praktijkles zijn in het simulatielokaal de docenten aanwezig, en daarnaast iemand die filmt met zijn mobiele telefoon en een docent die fungeert als intermediair. Deze intermediair is letterlijk de handen van de student.

“Net als voorheen krijgen de studenten een casus. Alle studenten bereiden zich voor op het scenario dat zij van tevoren hebben doorgekregen. Op een afgesproken tijd gaan de studenten naar een online vergadering in MS Teams. Daar zien zij wat er in het simulatielokaal gebeurt via de live verbinding met de camera van de telefoon. Docenten wijzen een duo aan dat de casus moet oppakken. Via de live verbinding praten studenten tegen de SimMan, en zien en horen zij hoe de simulatiepatiënt reageert. Bij handelingen zoals rechtop zetten of medicatie toedienen, geven studenten de opdracht aan de intermediair en die voert de handelingen namens hen uit. De intermediair praat in principe niet. Studenten zien wat er gebeurt en houden de monitor in de gaten.”

Zoek de samenwerking op met collega's van ICT en onderwijsadvies. Zij kijken met een andere bril naar je online onderwijs. Dat levert goede ideeën op.

Studenten online bij de les houden

“Medestudenten helpen op verzoek mee door informatie op te zoeken en die te delen in de chat. Bijvoorbeeld informatie over bepaalde medicatie of een interventie. Het duo dat de casus doet, kan ook docenten in de rol van arts benaderen. Halverwege de les dragen studenten de rollen over aan een ander duo studenten (carrousel). Zo zorgen we voor extra focus bij de studenten, en is een online les van twee uur goed te doen. In een debriefing aan het einde bespreken we de gang van zaken nog na. Docenten geven dan feedback, en studenten geven dan ook elkaar feedback op hoe het is gegaan.”

Uitdagingen en meevallers bij het online lesgeven

“De samenwerking met onze ICT-mensen heeft mij positief verrast. Als docent probeer je vooral je fysieke onderwijs één op één te vertalen naar online onderwijs. Terwijl ICT-collega’s met een andere bril naar digitalisering van je onderwijs kijken en met allerlei goede ideeën komen. Andere docenten raad ik zeker aan om de samenwerking met ICT op te zoeken. Ik zie ook allerlei mogelijkheden en kansen om deze manier van online onderwijs verder te ontwikkelen. Bijvoorbeeld dat de andere studenten tijdens de casus ondertussen via een breakoutroom ook met de stof aan de gang gaan. Om dat uit te werken is meer tijd nodig, en daar ontbreekt het ons momenteel aan.

Jammer genoeg konden we de bestaande videoverbinding in het simulatielokaal niet inzetten voor de online verbinding met de studenten. De camera in het lokaal is deel van een gesloten circuit, onder andere vanwege de privacy. Daarom was er een extra iemand in het lokaal nodig die alles kon filmen met een mobiele telefoon, en zo de studenten mee te laten kijken via MS Teams. In de toekomst zou een extra vaste camera met live verbinding in het lokaal een uitkomst kunnen bieden.”

Je kunt hier meer lezen over hoe studenten van de minor Acute Zorg praktijkvaardigheden online oefenen met de SimMan.

 

lokaal met simulatiepatiënt
Het simulatielokaal met de SimMan in een ziekenhuisbed

Online praktijkvaardigheden oefenen en toepassen is een op dit moment een van de grootste uitdagingen in het onderwijs. Reanimeren, koken, gesprekstechnieken, lab-opstellingen, fysiotherapeutische behandeling, interactie met een patiënt. Hoe zorg je ervoor dat studenten zulke vaardigheden online kunnen oefenen? Net als met het reguliere onderwijs zijn docenten in het hele land ook hiermee creatief en innovatief aan de slag gegaan. In deze reeks delen we elke keer een inspirerend voorbeeld van online vaardighedenonderwijs in coronatijd.

Author

Toets- en examenontwikkelaar, taalkundige, tekstschrijver en gecertificeerd…

Lotte Kips

Comments

Dit artikel heeft 0 reacties