Zelfregulatie door studenten tijdens emergency remote onderwijs – en het belang van zelfregulatie bij blended onderwijs

Het is onwaarschijnlijk dat hogeronderwijsinstellingen in de nabije toekomst weer teruggaan naar volledig fysiek onderwijs. Niet alleen vanwege de covid-19 pandemie, maar ook omdat inmiddels het besef is gegroeid dat het onderwijs van morgen toekomstbestendiger en flexibeler mag worden. Het lijkt erop dat de blend van online en fysiek onderwijs daarom een blijvertje is, hoewel blended onderwijs an sich niks nieuws is. Bij online en blended onderwijs hebben studenten meer autonomie: ze hebben meer vrijheid en meer regie over hun eigen leerproces.

Aanpassen aan emergency remote learning

De grotere vrijheid bij blendend en online onderwijs vraagt meer van de zelfregulatievaardigheden van studenten. Niet iedere student is daar echter even vaardig in. Uit onderzoek weten we dat studenten met betere zelfregulatievaardigheden vaak beter presteren. Ook weten we uit onderzoek dat studenten met hoge cijfers hoog scoren op vaardigheden als time management, inspanningsregulatie en motivatie. Het lijkt erop dat de individuele aanpak van studenten hun prestaties dus beïnvloedt.

Wat deed het gedwongen online onderwijs tijdens de pandemie met de zelfregulatie van studenten? Daar deden Biwer e.a. (2021) onderzoek naar. Zij onderzochten de manier waarop studenten in het hoger onderwijs zich aanpasten aan emergency remote onderwijs tijdens de covid-19 pandemie. Biwer e.a. keken daarbij met name naar de resource-managementstrategieën van studenten en hun individuele aanpak. Ze legden 1800 bachelor- en masterstudenten van de Universiteit Maastricht een vragenlijst voor. Gemiddeld gaven studenten aan dat zij tijdens het emergency remote onderwijs minder goed in staat waren om hun aandacht, inspanning en tijd te reguleren. En ook dat ze minder gemotiveerd waren vergeleken met de situatie van vóór de pandemie.

Na data-analyse onderscheidden de onderzoekers vier adaptatieprofielen onder de ondervraagde studenten: de overwhelmed, de surrenderers, de maintainers en de adapters. De adapters bleken tevredener over hun toegenomen autonomie in het onderwijs dan de studenten in de andere profielen. De overwhelmed en de surrenderers bleken het minst in staat om hun inspannning, aandacht en tijd effectief te reguleren. Studenten in het profiel overwhelmed waren over het algemeen negatief over emergency remote learning en online onderwijs in het algemeen. Kleine kanttekening bij al deze bevindingen is dat aan de Universiteit Maastricht probleemgestuurd onderwijs (pbl) wordt gegeven. Het verschil tussen fysiek pbl en online onderwijs is groot: pbl is heel interactief en samenwerkend leren is een grote component.

Zelregulatievaardigheden in toekomstig blended en online onderwijs

Waarom is dit onderzoek relevant voor blended en online leren? De onderzoeksresultaten en de vier onderscheiden adaptatieprofielen bieden een mogelijk referentiekader voor verder onderzoek. Zoals onderzoek naar hoe studenten individueel het beste ondersteund kunnen worden bij de overgang naar online – en afstandsonderwijs. Belangrijk daarbij is het faciliteren / creëren van online binding en online samenwerking tussen studenten. Om zo gevoelens van eenzaamheid tegen te gaan, de regulatie van aandacht en inspanning te ondersteunen en verwachtingen over online leren te managen.

Op 4 juni om 11.00 uur organiseert de Vraagbaak Online Onderwijs een webinar over dit thema. Meer informatie en aanmelden kan via deze link.

In het kort: wat is zelfregulatie?

Zelfregulatie is een breed begrip dat zowel over cognitieve vaardigheden gaat als over gedrag. Zelfregulatievaardigheden stellen ons in staat om onze eigen emoties, impulsen en gedrag aan te passen en vervolgens doelgerichte acties uit te voeren. Bron: https://www.jellejolles.nl/over-zelfregulatie-een-wiki/#Definitie. In deze context van onderwijs en zelfstudie spelen cognitieve regulatievaardigheden een grote rol, zoals plannen, doelen stellen, aandacht sturen en flexibiliteit.

foto door Tim Mossholder via Unsplash

Author

Tekstschrijver in het onderwijs en community coach @ HvA. Taal, onderwijs…

Lotte Kips

Comments

Dit artikel heeft 1 reactie

Reactie van Lameij R.

Ik ben geinteresseerd in meer informatie over het onderzoek. Hoe was de verdeling over de vier ontdekte adaptatieprofielen? Waren er significante verschillen tussen bachelor/master studenten? Verschillen als gekeken werd naar studierichting? Ik heb me ingeschreven voor vrijdag, dus als het daar ter sprake komt prima!